Karınca ile Ağustos Böceği Masalı

Yaz boyunca biri çalışır, öteki şarkı söyler. Ezop'un bu fablında karınca ile ağustos böceğinin yolları kışın kapıda yeniden kesişir.

Sıcak bir yaz günüymüş. Güneş tarlaların üstünde parıl parıl parlıyor, buğday başakları altın gibi sallanıyormuş. Bu tarlanın kenarında, büyük bir taşın dibinde küçük bir karınca yaşarmış.

Karınca sabah erkenden yuvasından çıkar, akşam karanlığa kadar çalışırmış. Yere düşmüş buğday tanelerini bulur, kendinden büyük taneleri sırtına yüklenir, ince patikalardan geçerek yuvasına taşırmış. Terler, yorulur ama durmazmış.

Yuvasının içinde küçük bir kiler varmış. Karınca her akşam getirdiği taneleri buraya özenle dizer, sonra sayarmış: "Bugün on iki tane. Dün dokuz tane. Kış gelene kadar kilerim dolar." Saymak onu mutlu edermiş, çünkü her tane kışın bir gün daha karnının tok olacağı demekmiş.

Aynı tarlada, bir ot sapının tepesinde de neşeli bir ağustos böceği yaşarmış. Bütün gün gölgede oturur, kanatlarını titreterek şarkı söylermiş: "Cır cır, cır cır! Ne güzel yaz, ne güzel güneş!"

Bir gün karıncayı yine yük taşırken görmüş. "Karınca kardeş," diye seslenmiş, "bu sıcakta ne diye bu kadar uğraşıyorsun? Gel, şu serin gölgede otur, benimle şarkı söyle. Bak, her yer yemek dolu!"

Karınca bir an durmuş, alnının terini silmiş. "Şimdi her yer yemek dolu, doğru," demiş. "Ama yaz bitince tarlalar boşalacak, her yeri kar kaplayacak. Ben kış için hazırlık yapıyorum. Sen de biraz biriktirsen iyi olur."

Ağustos böceği gülmüş. "Kış mı? Kış daha çok uzakta! Ben şimdi şarkımı söylerim, kışı da kış gelince düşünürüm." Ve yeniden şarkısına dönmüş.

Karınca omuz silkip yüküne geri dönmüş. Ağustos böceğinin şarkısı tarlanın üstünde yankılanıyormuş. Doğrusu çok güzel bir şarkıymış; karınca bile çalışırken ara sıra onu mırıldanıyormuş.

Günler geçmiş. Yapraklar sararmış, rüzgâr serinlemiş. Karınca hâlâ taşıyormuş, ağustos böceği hâlâ şarkı söylüyormuş. Derken bir sabah gökyüzü bulutlarla dolmuş ve ilk kar taneleri yavaş yavaş yere inmeye başlamış.

Karınca sıcacık yuvasına çekilmiş. Kilerinde buğday taneleri sıra sıra diziliymiş. Dışarıda ise ağustos böceği titriyormuş. Ne ot kalmış ne tohum. Karnı guruldamış, sesi kısılmış, şarkı söylemeye hâli kalmamış.

Sonunda karıncanın yuvasının kapısını çalmış. "Karınca kardeş," demiş utana sıkıla, "çok acıktım, çok üşüdüm. Bana birkaç tane buğday verebilir misin?"

Karınca kapıyı açmış, ona uzun uzun bakmış. "Bütün yaz ben çalışırken sen ne yaptın?" diye sormuş.

Ağustos böceği başını önüne eğmiş. "Şarkı söyledim," demiş usulca. "Kışın geleceğini hiç düşünmedim."

Karınca bir süre sessiz kalmış. Sonra içeri girip birkaç buğday tanesi getirmiş ve ağustos böceğine uzatmış. "Al bakalım," demiş. "Ama bunu unutma: Güzel günlerin tadını çıkarmak güzeldir, yarını düşünmek de öyle."

Ağustos böceği taneleri alıp teşekkür etmiş. O kış çok şey düşünmüş. Ertesi yaz geldiğinde yine şarkı söylemiş, ama arada bir de tohum toplamayı ihmal etmemiş.

Yeni kelimeler

kiler

Yiyeceklerin saklandığı, serin tutulan oda ya da bölüm.

biriktirmek

Bir şeyi azar azar toplayıp sonra kullanmak için saklamak.

ihmal etmek

Yapılması gereken bir şeyi unutmak ya da yapmamak.

Masaldan sonra konuşalım

• Karınca yaz boyunca neden bu kadar çok çalıştı?
• Ağustos böceği kış gelince neler hissetti?
• Karınca buğday vermeseydi ne olurdu, sence doğru olan neydi?
• Sen olsaydın yazın hem eğlenmek hem de kışa hazırlanmak için neler yapardın?

Masal hakkında

Bu fabl, Antik Yunan'da yaşadığı söylenen masalcı Ezop'a mal edilir. Ezop'un hayatı hakkında bilinenler çok azdır ve büyük kısmı efsanelere dayanır; ona bağlanan fabllar ise yüzyıllar içinde derlenip yeniden anlatılmıştır. Eski Yunanca anlatımlarda karıncanın karşısındaki böcek ağustos böceğidir; bazı dillere çekirge olarak çevrilmiştir.

Fransız şair La Fontaine, 17. yüzyılda yayımladığı fabl kitabını bu hikâyeyle açar. Eski anlatımlarda karınca yardım istemeyi geri çevirir; burada küçük okurlar için karıncanın biraz paylaştığı, daha yumuşak bir son seçtik. Sabırla yola devam etmeyi anlatan Kaplumbağa ile Tavşan Masalı da bu masala iyi bir eş olur.