Çirkin Ördek Yavrusu Masalı

Çirkin Ördek Yavrusu, kardeşlerine hiç benzemediği için herkesin alay ettiği gri tüylü bir yavrunun masalıdır. Uzun ve zorlu bir yolculuğun sonunda, o güne kadar hiç bilmediği bir şeyi öğrenecektir.

Yaz gelmiş, kırlar yemyeşil olmuş, buğday tarlaları altın gibi sararmış. Eski bir çiftliğin yanındaki sık kuzukulaklarının arasında bir anne ördek yumurtalarının üstünde oturuyormuş. Günlerdir kıpırdamadan beklemekten artık sıkılmaya başlamış. Arkadaşları göle gidip yüzerken o yumurtalarını sıcak tutmak için yerinden ayrılamıyormuş.

Sonunda bir sabah yumurtalardan çıt çıt sesler gelmiş. Kabuklar bir bir çatlamış ve minik başlar dışarı uzanmış. "Vik vik!" diye ötüşmüşler. "Dünya ne kadar büyükmüş!" Ama en büyük yumurta hâlâ kırılmamış. Yaşlı bir ördek yanlarına uğramış ve yumurtaya bakıp başını sallamış: "Bu bir hindi yumurtası olmasın? Bırak onu, sen ötekilere suda yüzmeyi öğret."

Anne ördek yine de beklemeye karar vermiş. Birkaç gün sonra büyük yumurta da çatlamış ve içinden kocaman, gri, sıska bir yavru çıkmış. Anne onu süzmüş: "Hiç kardeşlerine benzemiyor. Acaba gerçekten hindi yavrusu mu?" Ertesi gün bütün yavrularını göle götürmüş. Hepsi suya atlayıp yüzmeye başlamış. Gri yavru da öyle güzel yüzmüş ki anne içinden sevinmiş: "Hayır, bu benim yavrum. Biraz farklı ama ne kadar da dik tutuyor boynunu."

Sonra yavrularını çiftliğin avlusuna götürüp öteki hayvanlarla tanıştırmış. Ama avludakiler gri yavruyu görür görmez onunla alay etmeye başlamışlar. "Şu çirkine bakın! Bu da nereden çıktı?" Ördekler onu gagalamış, tavuklar itip kakmış, kendini dünyanın kralı sanan hindi kabarıp üstüne yürümüş. Çiftliğin kızı bile hayvanlara yem verirken onu ayağıyla kenara itmiş. Kardeşleri de "Keşke seni kedi kapsa!" diye söylenmeye başlamış. Annesi bile sonunda yorulup "Keşke çok uzaklara gitsen," demiş.

Çirkin Ördek Yavrusu çok üzülmüş. Bir gün çitin üstünden uçup çiftlikten kaçmış. Çalıların arasındaki küçük kuşlar onu görünce ürküp havalanmış. "Ben o kadar çirkinim ki herkes benden kaçıyor," diye düşünmüş.

Sonunda yaban ördeklerinin yaşadığı büyük bir bataklığa varmış. Yaban ördekleri onu tepeden tırnağa süzmüşler: "Sen de nesin? Pek çirkinsin ama bize karışmadıkça umurumuzda değil." Zavallı yavru yalnızca sazların arasında dinlenmek ve biraz su içmek istiyormuş. Fakat birkaç gün sonra bataklıkta avcılar belirmiş. Her yandan gürültüler gelmiş, köpekler sazların arasında koşturmuş, kuşlar korkuyla havalanmış. Kocaman bir köpek bir ara burnunu yavruya uzatıp onu koklamış, sonra hiçbir şey yapmadan geçip gitmiş. "Çok şükür," diye iç çekmiş yavru, "o kadar çirkinim ki köpek bile benimle uğraşmadı."

Akşam her şey sakinleşince bataklıktan uzaklaşmış. Rüzgârla, yağmurla boğuşa boğuşa yürüyüp küçük, eğri büğrü bir kulübeye varmış. Kapının aralığından içeri süzülmüş. Kulübede yaşlı bir kadın, kedisi ve tavuğuyla birlikte yaşıyormuş. Kedi mırlamayı, tavuk da yumurtlamayı bilirmiş, ikisi de kendini çok akıllı sanırmış.

"Sen yumurtlayabiliyor musun?" diye sormuş tavuk.

"Hayır."

"Peki sırtını kabartıp mırlayabiliyor musun?" diye sormuş kedi.

"Hayır, ama suda yüzmeyi, başımı suyun altına sokmayı çok seviyorum."

"Ne saçma bir merak!" demişler. "Kimse suya dalmaktan hoşlanmaz!" Yavru orada da anlaşılmadığını görmüş ve yeniden yola koyulmuş.

Sonbahar gelmiş, yapraklar sararıp düşmüş. Bir akşamüstü gökyüzünden bir sürü kuş süzülmüş. Bembeyaz tüyleri, upuzun zarif boyunları varmış. Bunlar kuğularmış. Kanatlarını açıp sıcak ülkelere doğru uçarken öyle tuhaf, öyle güzel bir ses çıkarmışlar ki Çirkin Ördek Yavrusu suyun içinde dönüp durmuş ve onlara seslenmiş. Kuğular gözden kaybolunca içinde adını koyamadığı bir özlem kalmış.

Sonra kış gelmiş ve her yer buz tutmuş. Yavru donmamak için durmadan yüzmüş, ama içinde yüzdüğü delik gece boyunca daraldıkça daralmış. Sonunda yorgunluktan kımıldayamaz olmuş ve buzun ortasında kalakalmış. Sabah oradan geçen bir köylü onu görmüş, buzu kırıp onu kurtarmış ve evine götürmüş. Çocuklar yavruyla oynamak istemiş ama o korkup süt kabına çarpmış, unu devirmiş. Ortalık birbirine girince kapıdan dışarı kaçmış ve kışın geri kalanını sazların arasında zorlukla geçirmiş. Soğuk gecelerde tüylerini kabartıp küçücük bir top gibi büzülür, gündüzleri de buzların arasında yiyecek bir şeyler ararmış. Ama ne kadar üşürse üşüsün, o beyaz kuşların görüntüsü aklından hiç çıkmamış.

Sonunda güneş yeniden ısıtmaya, tarlalar yeşermeye başlamış. Yavru kanatlarını açınca bir de bakmış ki kanatları güçlenmiş. Hiç zorlanmadan havalanıp kocaman bir bahçeye uçmuş. Bahçedeki gölde üç beyaz kuğu süzülüyormuş. "Onların yanına gideceğim," demiş. "Belki beni kovarlar, ama bir kere de olsa onlara yakın olmak istiyorum." Suya inip başını eğerek kuğulara doğru yüzmüş.

O sırada suyun berrak yüzeyinde kendi yansımasını görmüş. Artık beceriksiz, gri bir yavru değilmiş: Kendisi de bembeyaz, upuzun boyunlu bir kuğuymuş! Öteki kuğular etrafını sarıp gagalarıyla onu okşamışlar. Bahçeye gelen çocuklar sevinçle bağırmış: "Bakın, yeni bir kuğu gelmiş! En güzeli de o!"

Genç kuğu utanarak başını kanatlarının arasına saklamış. Kalbi mutlulukla doluymuş ama hiç kibirlenmemiş. Çünkü iyi bir kalbin kibirlenmeyeceğini biliyormuş. Kendi kendine şöyle demiş: "Ben çirkin ördek yavrusuyken böyle bir mutluluğu hayal bile edemezdim."

Yeni kelimeler

bataklık

Toprağı hep sulu ve çamurlu olan, sazlarla dolu yer.

saz

Su kenarlarında biten uzun, ince otlar.

yansıma

Suda ya da aynada görünen görüntü.

kibirlenmek

Kendini başkalarından üstün görmek.

Masaldan sonra konuşalım

• Avludaki hayvanlar gri yavruya nasıl davrandı?
• Kedi ile tavuk neden yavruyu anlamadı?
• Yavru gölde kendi yansımasını görünce neler hissetmiş olabilir?
• Sen o çiftlikte olsaydın gri yavruya ne söylerdin?

Masal hakkında

Çirkin Ördek Yavrusu, Danimarkalı yazar Hans Christian Andersen'in 1843'te yayımlanan masalıdır. Bir halk masalı değil, Andersen'in kendi yazdığı bir hikâyedir.

Andersen'in masalında bataklıkta avcıların bulunduğu bölüm daha karanlıktır; burada o sahneyi küçük okurlar için kısaltıp yumuşattık. Hayvanların başrolde olduğu bir başka masal için Bremen Mızıkacıları Masalı'nı da okuyabilirsin.